گرجستان امروز، بهشت گردشگری
به گزارش فست تریپ، این که گرجستان جایی است که برای سفر کردن، نباید تردید کرد علل زیادی دارد: اینکه زمانی شرق گرجستان بخشی از ایران بود؛ این که مردمی پر مهر دارد و آرامش و امنیت خاصی در این کشور حاکم است؛ این که خط و زبان زیبا و عجیبی دارند که با کمال شگفتی با هیچکدام از زبان ها و فرهنگ های اطراف در اروپا و آسیا نسبتی ندارد؛
اینکه چشم اندازهای بی نظیری دارد که در آن میتوان طعم واقعی قفقاز را چشید؛ این که سواحل زیبای دریای سیاه بسیار تمیز و ایده آل برای زدن تنی بر آب است؛ این که چشم اندازهای کوه های سر به فلک کشیده قفقاز برای ایرانی کوه آشنا حسی خوبی دارد؛ و این که این سرزمین نزدیکترین کشور اروپایی به ایران است که ویزا نمی خواهد و با سفر به آن میتوان ارزانترین سفر با استاندارد اروپایی با حس آسیایی را تجربه نمود.
کوه های گرجستان یک خاصیت خاص اقلیمی به آن داده است، این کشور - که عرض جغرافیایی بالاتری از ایران دارد - به علت دو رشته جبال قفقاز بالایی و پایینی هم از سرمای شدید شمال و هم از خشکی شدید جنوب در امان مانده و دارای آب و هوایی نیمه حاره ای است که آنرا مستعد رویش خیلی از گیاهان حتی گونه های نخل و بامبو هم کرده است.
این کشور کوچک با ۶۹۷۰۰ کیلومتر مربع وسعت و جمعیت ۳ میلیون و ۷۰۰ هزار نفری سطحش حتی از استان هرمزگان کوچکتر و جمعیتش از آذربایجان شرقی هم کمتر است. تولید ناخالص ملی این کشور غیر نفتی، حدود ۳۴ میلیارد دلار و تولید ناخالص ملی به نسبت هر فرد حدود ۹ هزار دلار (دو برابر ایران) است. تولیدات کشاورزی و صنایع شراب سازی و نساجی، تجارت و گردشگری همچون منابع مهم درآمدی کشوری غیر نفتی است که تورم آن فقط سه و نیم (۳.۵) درصد است. این کشور در حوضه تجاری اتحادیه اروپا است و با امارات قرارداد آزاد تجاری دارد.
گرجستان بارها مورد هجوم بوده است، چه توسط ما ایرانیها هم در زمان شاه عباس صفوی و هم آقا محمد خان - که گرجی ها اصلا خاطره خوبی از این شاه خواجه قاجار ندارند - چه توسط عثمانی ها که زمانی بخش غربی گرجستان را در سیطره خود داشتند و چه روس ها که سالها این کشور را قسمتی از روسیه تزاری و شوروی داشتند و الان هم قسمتی از شمال آن (آبخازیا) را در اشغال دارند. من در این سفر خاصیت هایی دیدم که ضروری است به ۵ مورد برجسته آن اشاره کنم:
۱. سرزمین باغهای گیاهشناسی: از زیباترین میراث به جا مانده اشغال روسها ساخت دو باغ گیاهشناسی بی نظیر، یکی در باتومی و دیگری در تفلیس است. قدمت باغ گیاهشناسی باتومی به ۱۱۳ سال پیش (۱۹۱۲ میلادی) می رسد که کراسنو (Andrey Krasnov) باغی به وسعت ۱۱۱ هکتار را ساخت که امروز از زیباترین باغهای گیاهشناسی جهان و یکی از مهم ترین مقاصد گردشگری صدها هزار بازدید کننده است. باغ گیاهشناسی تفلیس یکی از قدیمی ترین باغهای گیاهشناسی جهان است که قدمت ساخت آن بعنوان باغ سلطنتی به سال ۱۶۲۵ یعنی ۴۰۰ سال پیش بر می گردد. این باغ در سال ۱۸۴۵ - یعنی ۱۸۰ سال پیش – توسط میخاییل ورونتسف (Mikhail Semyonovich Vorontsov) حاکم روسی تولید شده است. این باغ با وسعت ۱۶۱ هکتار در بافت تاریخی و قدیمی شهر و مشرف به دره زیبایی است که بهشتی بی همتاست. این که کشوری با فقط سه میلیون و ۷۰۰ هزار نفر دارای دو باغ گیاهشناسی بزرگ است، بطور قطع بهترین مقصد توریست طبیعت گراست. البته تنوع گیاهی گرجستان بی نظیر است؛ کشوری که وسعتش فقط ۵ درصد مساحت ایران است با ۴۱۳۰ گونه گیاه آوندی بالاتر از نیمی از کل گونه های فلور ایران را در خود جای داده است.
۲. سرزمین بی پلاستیک: برای ایرانی که از ساحلش تا قله کوههایش پر پلاستیک و زباله است، گرجستان بهشتی است که میتوان یک دل سیر از چشم اندازها و طبیعت شهری و بین شهری بی پلاستیک و بی زباله را سیر به تماشا نشست. البته که مانند هر جای دیگری امکان دارد گاهی بطری پلاستیکی و یا کیسه ای و یا لیوان کاغذی هم دیده شود، ولی به حدی گرجستان از این نظر تمیز است که کمتر کشور اروپایی را میتوان تا این اندازه پاک دید. از سال ۲۰۱۹ میلادی قانون منع استفاده از پلاستیک های نازک در گرجستان اجرا می شود و تولید و استفاده از پلاستیک تجزیه ناپذیر ممنوع بوده و حدود ۲۰۰ دلار جریمه دارد. فروشگاهها هم بلا استثنا از شما در مورد استفاده از پلاستیک سوال کرده و مبلغی بابت فروش آن دریافت می کنند. البته فرهنگ تمیزی فقط مختص گرجستان نیست و من قبلا همین رفتار را در آذربایجان و ازبکستان دیده ام.
۳. سرزمین چراغ های خاموش: برق در گرجستان خیلی گران است. علتش این است که مهم ترین منبع تولید برق نیروگاههای برق آبی است که به علت کاهش آورد رودخانه ها ناشی از تغییر اقلیم کم شده و واردات برق از ترکیه هم گران است. بااینکه این کشور با توسعه پنلهای خورشیدی و توربین های بادی در راه دستاوری به انرژی پاک است ولی سهم آن بسیار ناچیز است. برای فهم رعایت الگوی مصرف در گرجستان همین بس که وقتی در شب در جاده های بین شهری عبور می کردم به طرز باور نکردنی روستاها خاموش بودند و نور خیلی کم سو و پراکنده دیده می شد. فروشگاهها در شب با چراغ های کم و به شدت کم نور و کم مصرف دیده می شدند. براساس گفته ی یکی از ساکنان هزینه برق یک خانواده کوچک دو نفره ماهیانه حدود ۲۰۰ لاری، یعنی بالاتر از ۷۴ دلار (معادل ۶ میلیون تومان) است. این در شرایطی است که طبق اطلاعات موجود متوسط حقوق در گرجستان حدود دو برابر ایران است. قیمت بنزین و گازوئیل هم در گرجستان لیتری ۱ تا ۱.۲ دلار است.
۴. سرزمین ماشین های خارجی: آن چه هر تازه واردی را به گرجستان متعجب می کند این است که در این کشور هر نوع خودروی گرانقیمت خارجی را میتوان دید. پایین ترین مدل انواع تویوتاهای هیبریدی پریوس تا پورشه و خیلی از خودرو های اروپایی، آسیایی و آمریکایی به وفور در خیابان ها جولان می دهند. راز این خودرو های خارجی در این نهفته است که گرجی ها خودرو های لطمه دیده و دست دوم خارجی را وارد و پس از تعمیر به قیمت های بسیار ارزانتر از مدلهای نو می فروشند و حتی به خارج هم صادر می کنند. به این علت یکی از مهم ترین مشاغل گرجستان تعمیرات و نوسازی خودرو های خارجی است.
۵. پایتختی در دل طبیعت: یکی از شاخص ترین خاصیت های تفلیس پایتخت گرجستان، پراکنده بودن شهر در میان محیط های طبیعی است. خیلی از روستاها و شهرهای کوچک بدون تراشیدن جنگل، در دل طبیعت قرار دارند. عبور رودخانه کورا از وسط شهر تفلیس و دریاچه مصنوعی تفلیس (که منبع ذخیره آب شهر است) محیطی مفرح جهت زندگی است. شهری با یک میلیون و ۲۰۰ هزار نفر در ۷۲۶ کیلومتر مربع وسعت، سطحی برابر تهران ۱۰ میلیونی دارد. حتی بخش های وسیعی از مرکز شهر کاملا طبیعی است و پوشش های گیاهی و چشمه سارها و آبشارهای طبیعی حس بسیار دل انگیزی به انسان می دهد. آپارتمان های بزرگ بطور معمول به سبک ساختمان های دوران شوروی در اطراف شهر پراکنده شده اند و شبکه اتوبوسرانی بسیار فعال و گسترده و دو خط مترو حدود نیمی از نیاز جابجایی های شهر را پوشش می دهند. خطوط اتوبوس در همه خیابان ها بدون جداسازی عبور و مرور سریع اتوبوس ها را بدون ماندن در ترافیک ممکن می کرد. البته این مسیر ویژه فقط با یک خط زرد جدا شده اند که نشانه فرهنگ بالای رانندگی و رعایت قانون در این کشور است.
با نگاهی به بافت گردشگران، به خوبی میتوان دید که چهار طیف گسترده توریست از روسیه، ترکیه، کشورهای اروپایی، کشورهای عربی و ایرانی در گرجستان حضور فعال دارند. درآمد سالیانه حدود ۲ میلیارد دلاری از گردشگری برای کشوری که یک بیست و سوم ایران مساحت و همین نسبت جمعیت دارد این کشور را در راه درست توسعه پایدار قرار داده است. در شهر به ندرت پلیسی دیده می شود و برای توریست بسیار امن است. حضور توریستهایی با ریشه های فرهنگی متفاوت زمینه زیست صلح آمیز را در این کشور – که بنا بر جایگاه جغرافیایی اش به شدت در معرض لطمه و درگیری است – فراهم نموده است.
شاید ضروری است که حکمرانی ما - که اینروزها به مشکلات پیچیده ناترازی آب و انرژی، فرار سرمایه و نیروی کار فرهیخته و نخبه، و تخاصم گسترده با دنیا و جنگ با کشوری که ما با آن حتی مرز مشترک نداریم، شده است - در راه خود تجدید نظر جدی کند. این حق مردم ایران نیست که نزدیک نیم قرن از زندگیشان درگیر جنگ، تورم، فروپاشی و گسستگی خانوادگی، تخریب محیط زیست و حیف و میل شدید منابع شود و هیچ افق روشنی برای زیست بی ترس و امن در پیش رو نداشته باشد. این حق ایرانی نیست که از داشتن یک کارت اعتباری محروم باشد و در مسافرت خارجی مجبور باشد با پول نقد با ترس از سرقت سفر کند.
رشد کشورهای کوچک اغماری اطراف ایران – که در گذشته ای نه چندان دور یا قسمتی از ایران بودند و یا اصلا جایی در جغرافیای سیاسی نداشتند – باید به ما یادآور کند که سیاست ورزی خصمانه با جهان ما را هر روز ضعیف تر و ناتوانتر می کند و ادامه آن با تهدید فروپاشی و یا خونریزی گسترده هیچ فضیلت تاریخی برای ما و حاکمان نیست. این که بخش کوچکی از مردم به دلیلهای ایدئولوژیکی و یا منافع اقتصادی از این سیاست حمایت کنند و سود ببرند، دلیل نمی شود که رنج، غم و بار سنگینی بر کول اکثریت تحمیل کرد و موجب تهدید تمدنی ۷۰۰۰ ساله شد. نتیجه این حکمرانی پر خطا فقط به نفع دشمنان دیرینه ایران و رقبای تاریخی و یا جدید اطراف ماست.
*استاد دانشگاه
منبع: ifasttrip.com
مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب